Grondwet, Europa en kleine landen

Bij elk referendum denk ik weer: dit is een heel goed middel om het debat op gang te krijgen. Er is zelden zoveel gediscussieerd over de Europese grondwet en Europa in het algemeen. Ik stemde ”voor”, maar kan eigenlijk wel gniffelen over het tegen. Maar wat bereiken we met het referendum?
Een goed debat is prima, maar is daar een stemming voor? Gaat het nu anders in Europa? Ik ben nog niet overtuigd van de volgende effecten:
– we gaan minder bijdragen
– de politiek gaat meer aandacht geven aan wat Europa voor burgers betekent
– de politiek wint vertrouwen van kiezers omtrent Europa
– Europa wordt niet meer misbruikt om dingen door te drukken (we moeten wel liberaliseren, Europa dwingt ons) die heimelijk gewoon de wens van de politici zelf zijn
Dat zouden wel de effecten zijn die ik graag zou zien.

In het debat zijn heel verschillende dingen zichtbaar geworden. De ongelijke verhouding tussen landen, de snelheid van de uitbreiding en de angst die dat oproept, de weerstand tegen marktwerking, ergernis over ongrijpbare Europese regels. Iedereen kan er van alles uithalen.

Zelf heb ik er uit gehaald dat het plan van Freddie Heineken heel goed was. Te vinden op: Geografie.nl Die stelde voor niet landen bij elkaar te harken, maar op te delen. Hij tekende een kaart van Europa met landen van gelijke grootte, kleiner dan nu. Deze landen sloten aan bij cultuurhistorie. Kleiner maakt het bovendien duidelijker dat we moeten samenwerken. Kleiner was een betere zet geweest dan de nadruk op groter.

Heineken werd geinspireerd door de Amerikaans-Oostenrijkse socioloog Leopold Kohr. In diens boek The Breakdown of Nations (1957!), enkele jaren na de eerste formele stappen naar eenwording in West-Europa, betoogde Kohr dat alleen een federatie vrede op het Europees continent kon brengen. Kohr benadrukte echter dat evenwichtigheid tussen partners noodzakelijk was voor het welslagen van een federatie. Met de bestaande verschillen in grootte (en daarom in macht) tussen Duitsland en de overige Europese staten, was een federatie tot mislukking gedoemd.

Heineken’s nieuwe kaart van Europa was wat te simpel en negeerde bijvoorbeeld Baskenland, maar kleiner en gelijkwaardiger is een goede zet. Het kan ook: steeds minder problemen spelen nationaal, steeds vaker is het lokaal, regionaal of Europees.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: