Ergernis in de buurt

Er zijn nogal wat mensen in onze buurt die kunnen vertellen over nare ervaringen. Iemand die iets bots heeft gezegd, iemand die bits toebijt wat volgens hem of haar niet mag, iemand die een woede-uitval heeft gehad tot aan iemand die op een bijeenkomst komt en zich niet welkom voelt omdat de mensen met elkaar praten en hem of haar niet welkom heet (en expres lijkt te negeren). We spraken daar gisteren over in onze buurt.

Als ik de verhalen hoor lijkt het alsof we alle ergernissen moeten uitbannen. Want mensen zijn behoorlijk geraakt door de ervaringen en ze willen dat anderen hun pijnlijke ervaring herkennen en voorkomen. Bedrijven proberen dat te doen. Aan de balie mag nooit iemand zitten met een kort lontje, de klant heeft altijd gelijk, probeer eerst de boosheid van de klant te begrijpen voordat je zelf boos wordt. En is er iets mis gegaan dan geeft het bedrijf de klant een bos bloemen of een cadeaubon.

Dat ligt toch iets anders voor een buurt met bewoners. Herkennen van ergernissen, ja, maar voorkomen is toch wat anders. Er wonen mensen die wel eens een ander bits toespreken, er zijn afspraken die niet bij iedereen bekend zijn, er zijn mensen die een ander onhandig of bozig wijzen op regels en waar de een blij is met vrolijk spelende kinderen is de ander geërgerd door het lawaai dat de kinderen maken en de ouders die hun kinderen blijkbaar niet goed opvoeden. Mensen die katten hebben veroorzaken kattenpis in tuinen van buren en mensen die boos zijn over kattenpis van de buren luchten hun hart wel eens onhandig. Ik reken mijzelf zeker tot de mensen die een ander wel eens per ongeluk pijn hebben gedaan.

De avond gaf veel stof tot nadenken en niet iedereen werd gelukkig, niet iedereen werd vergeven. Maar het was goed dat we er over spraken. Luisteren naar elkaar en praten is toch het begin.

Kun je ergernis uitbannen?

De vraag is of je ergernissen kunt uitbannen. Dan spreek je af dat je voortaan rekening met elkaar houdt, je gaat alle regels die mensen in de weg zit schrappen en je bant al het geluid en andere overlast uit. Dat is een recept voor mislukking. Want als je het geluidsoverlast wilt uitbannen, roept er uiteraard iemand om regels daarvoor. Want de kinderen mogen toch wel op straat spelen? En je kunt rekening houden met de penibele financiële situatie van iemand, maar uiteindelijk  moet er wel iemand een brief uitsturen voor contributie van de bewonersvereniging. Je kunt voortaan rekening houden met elkaar, maar de een meent dat rekening houden met elkaar betekent dat je mensen met rust laat, de ander dat je iemand opport om mee te doen.

Als de ergernissen niet voorkomen kunnen worden, is er dan nog hoop? Ja wel. Wat mij opviel is dat sommige ervaringen gelijk waren, maar totaal verschillend geïnterpreteerd. De een ziet een ergernis als iets waarvan hij slachtoffer is en iets waarover hij zelf geen controle heeft. “De Buurt” heeft het dan gedaan. De ander ziet de ergernis als het ontdekken van minder leuke menselijke trekjes van mensen en vergeeft een botte opmerking of een onhandige uiting op het forum. Je ervaring kun je niet veranderen, hoe je ermee omgaat wel. Het hoort er een beetje bij dat de klad er af en toe in komt en met mooie idealen valt er altijd wel wat tegen. Hoge verwachtingen geven grote teleurstellingen.

Het is niet mogelijk ergernis te voorkomen, maar wel om er anders mee om te gaan. Het doet allemaal denken aan recepten om met elkaar samen te leven.

Crisis in je buurt

15 jaar geleden begon het zo mooi in onze buurt. Een groep bewoners die zelf de architect hadden aangestuurd, zelf hadden besloten over de huizen, de meest duurzame oplossingen kozen waar dat kon en probeerden veel groen in de tuin te organiseren. Wat waren ze blij toen ze 15 jaar geleden hun huissleutel kregen! En wat waren de verwachtingen hoog gespannen!

Nu zijn we 15 jaar verder en moet ik denken aan “De groeistuipen van de liefde”, over de 7 crises van een relatie, een boek dat in Psychologie Magazine werd besproken. Ik loop ze even langs. Ik heb één crisis overgeslagen, die van overspel of de verleiding van overspel. Maar de rest past als een handschoen.

Crisis 1: de verliefdheid is voorbij.

– Je ziet de tekortkomingen van je buren, en voelt je teleurgesteld of geïrriteerd.

– Je loopt aan tegen tegengestelde verlangens.

– Je krijgt ruzie over kleinigheden.

– Je ziet elkaar minder en weet niet meer precies van elkaar waar je mee bezig bent.

– Doordat de ander je niet meer op een voetstuk plaatst, word je opeens weer geconfronteerd met je eigen fouten en onvolkomenheden.

Crisis 2: De sleur van het samenleven

– Je hebt het gevoel niets meer te kunnen kiezen.

– Je aandacht verslapt; je hoort niet meer wat je buurman zegt, maar vult dat in.

– Je krijgt het gevoel: ‘Is dit alles?’

– Je bent niet meer echt blij.

Crisis 3: Knellende banden

– Je bent veel vaker moe en sneller geïrriteerd dan vroeger.

– Je hebt meningsverschillen over de taakverdeling.

– Je hebt meningsverschillen over de aanpak van de buurt.

– Je voelt allerlei verplichtingen jegens je buurtgenoten.

– Je hebt weinig zelfvertrouwen: je stelt je dienstbaar op, uit angst dat er anders niet van je gehouden wordt.

Crisis 4: Onheil

– Iedereen krijgt problemen en verdriet te verwerken in het leven

– Je moet sterk zijn: de boel regelen, onder controle krijgen.

– Je moet tegelijkertijd gevoelens van rouw toelaten.

– Als het onheil jou treft: je bent erg op jezelf gericht, bent er weinig voor je buren.

Crisis 5: Nu of nooit

– Je voelt een diep verlangen om een totaal ander leven te leiden: een struisvogelfarm beginnen in Australië! Je wilt je idealen kunnen verwezenlijken

– Je werk valt je fysiek zwaarder.

– Je bent bang voor het ouder worden.

– Je hebt het gevoel dat je buren je wel erg ‘for granted’ nemen en geen energie in je steken.

– Je buurtleven is een beetje ingedut.

Crisis 6: De balans opmaken

– Je denkt vaak aan het verleden, en bent je mooie buurt aan het reconstrueren.

– Je voelt verdriet en woede over wat je hebt gemist tussen jou en je buurt.

– Je bent meer naar binnen gekeerd.

– Je hebt tijdelijk minder zelfvertrouwen.

Per crisis zijn er oefeningen om er mee om te gaan. We zaten nu bij balans opmaken, maar hebben de andere crises ook meegemaakt. De oefening die het boek suggereert bij balans opmaken was was: “Maak een ‘geluksalbum’”: neem een leeg plakboek en schrijf dit vol met goede, mooie, gelukkige, waardevolle herinneringen. Plak er foto’s bij, en bespreek je geluksalbum met je buren. In onze cultuur staan we uitgebreid stil bij alles wat er niet deugt in onze relatie. Maar wie actief op zoek gaat naar gelukkige momenten, zal ervaren dat de ene goede herinnering de andere oproept. Blijdschap en geluk werken heel aanstekelijk, dat is het mooie. Prachtige suggestie om het jubileum van onze buurt te vieren: 15 jaar bestaan we al!.

Wat er vervolgens overblijft is niet heel veel. We kunnen minder vaak regels opleggen, en vaker praten over het doel wat bereikt moet worden. We zullen onze verwachtingen wat moeten verlagen, want ergernissen komen voor tussen mensen. We moeten met elkaar in gesprek blijven, serieus nemen en blijven luisteren. Moeilijk genoeg, maar zeker niet onmogelijk.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: